Een Vereniging van Eigenaars is een rechtspersoon met wettelijke verplichtingen: een verplicht reservefonds, een jaarlijkse rekening en verantwoording aan de ALV en bijdragen die exact volgens de breukdelen uit de splitsingsakte worden verdeeld. Vind een boekhouder of administratiekantoor dat VvE-administratie echt beheerst.
De administratie van een Vereniging van Eigenaars (VvE) lijkt op het eerste gezicht eenvoudig: bijdragen innen, rekeningen betalen, jaarlijks een overzicht maken. In de praktijk is het een van de meest gereguleerde vormen van boekhouden die er bestaat. Een VvE is namelijk een rechtspersoon met een wettelijke taak, met een verplicht reservefonds, een dwingende verdeelsleutel uit de splitsingsakte en een bestuur dat jaarlijks verantwoording moet afleggen aan de ledenvergadering.
Deze pagina is geschreven voor twee groepen. Ten eerste voor besturen en penningmeesters van een VvE die de administratie willen uitbesteden aan een boekhouder of administratiekantoor. Ten tweede voor professionele VvE-beheerders — ondernemers die tientallen VvE's onder beheer hebben en zelf een boekhouder zoeken die de scheiding tussen eigen bedrijfsvermogen en beheerde VvE-gelden goed inricht.
Bij elke splitsing van een gebouw in appartementsrechten ontstaat van rechtswege een Vereniging van Eigenaars (artikel 5:124 BW). Je wordt automatisch lid zodra je een appartement koopt en je kunt dat lidmaatschap niet opzeggen. Dat heeft drie directe gevolgen voor de boekhouding:
In de praktijk is de penningmeester meestal een bewoner zonder financiële achtergrond, die de functie er als vrijwilliger bij doet. Dat is precies de reden waarom veel VvE's de financiële administratie uitbesteden: niet omdat het volume groot is, maar omdat de vormvereisten streng zijn.
Sinds 1 januari 2018 is elke VvE op grond van de Wet verbetering functioneren VvE verplicht een reservefonds aan te houden voor ander dan gewoon jaarlijks onderhoud. De wet stelt een minimum aan de jaarlijkse dotatie, en de VvE kan kiezen uit twee methoden:
Even belangrijk als de hóógte is de plaats van het geld: het reservefonds moet op een aparte betaal- of spaarrekening op naam van de VvE staan, gescheiden van de rekening waarmee de dagelijkse lasten worden betaald. Boekhoudkundig betekent dit een strikte tweedeling die in de jaarstukken zichtbaar moet zijn.
| Onderdeel | Exploitatie | Reservefonds |
|---|---|---|
| Waarvoor | Gewone jaarlijkse kosten | Groot onderhoud en vervanging |
| Typische posten | Opstalverzekering, schoonmaak, tuin, energie gemeenschappelijke ruimtes, klein onderhoud, beheerkosten, bankkosten | Dakvervanging, gevelrenovatie, liftrevisie, kozijnen, isolatie |
| Bankrekening | Betaalrekening VvE | Aparte rekening op naam van de VvE (wettelijk verplicht) |
| Plaats in de jaarstukken | Exploitatierekening; saldo naar algemene reserve | Bestemmingsreserve of voorziening op de balans |
| Onttrekking | Binnen de door de ALV vastgestelde begroting | Alleen na een expliciet ALV-besluit |
De fout die het vaakst voorkomt: onderhoud betalen uit de exploitatierekening omdat daar toevallig saldo staat, zonder de bijbehorende onttrekking uit het reservefonds te boeken. Na een paar jaar klopt de balans niet meer met het MJOP en ontstaat er discussie in de ALV over de vraag waar het geld is gebleven. Een boekhouder met VvE-ervaring boekt onderhoud altijd tegen de juiste bestemmingsreserve.
Hoeveel elke eigenaar bijdraagt, bepaalt de VvE niet zelf. Dat volgt uit de breukdelen in de splitsingsakte: 78/1000, 122/1000, enzovoort. Die verhouding hoeft niet gelijk te lopen met het aantal vierkante meters of met het gebruik — en toch is zij dwingend. Een boekhouder die de bijdragen naar oppervlakte of naar hoofdelijke gelijkheid berekent omdat dat "eerlijker" lijkt, maakt facturen die juridisch niet houdbaar zijn.
Wil de VvE de breukdelen wijzigen, dan is medewerking van alle eigenaars nodig, of een besluit met ten minste vier vijfde van de stemmen gevolgd door een notariële akte. Dat is geen boekhoudkundige handeling maar een wijziging van de splitsingsakte.
Debiteurenbeheer bij een VvE heeft één bijzonderheid die je nergens anders tegenkomt: de koper van een appartement is samen met de verkoper aansprakelijk voor de bijdragen die opeisbaar zijn geworden in het lopende en het voorafgaande boekjaar (artikel 5:122 lid 3 BW). Bij elke verkoop vraagt de notaris daarom een verklaring van de VvE over de stand van de bijdragen, het reservefonds en eventuele lopende besluiten met financiële gevolgen.
Dat betekent dat de administratie op elk moment van het jaar per appartementsrecht actueel moet zijn — niet alleen bij het opmaken van de jaarstukken. Een administratiekantoor dat VvE's doet, levert die verkoopverklaringen standaard en houdt een aparte reeks per lid bij.
Het uitgangspunt is geruststellend: een VvE die uitsluitend het gemeenschappelijk eigendom van haar eigen leden beheert, drijft geen onderneming en heeft geen winststreven. Er is dan in de regel geen vennootschapsbelastingplicht en geen BTW-ondernemerschap. Maar dat uitgangspunt kan kantelen.
Zodra de VvE structureel voordelen behaalt uit activiteiten die verder gaan dan beheer voor de eigen leden, kan er sprake zijn van het drijven van een onderneming. Denk aan:
Ontstaat er belastingplicht, dan is er nog een ontsnapping: de vrijstelling van artikel 6 Wet Vpb voor lichamen met beperkte winst. Blijft de winst onder de €15.000 per jaar, of onder de €75.000 over het jaar en de vier voorafgaande jaren samen, dan is de VvE vrijgesteld. Precies om die grens te bewaken moeten dergelijke inkomsten apart in de administratie zichtbaar zijn.
De bijdragen van de leden voor gezamenlijk beheer en onderhoud zijn in beginsel geen BTW-belaste prestatie. Levert de VvE echter goederen of diensten aan derden — verhuur, doorlevering van energie, teruglevering van stroom uit een collectieve zonnestroominstallatie — dan kan er wel degelijk BTW-ondernemerschap ontstaan. Blijft de omzet uit die activiteiten onder de €20.000 per jaar, dan is de kleineondernemersregeling (KOR) doorgaans de eenvoudigste route: geen BTW berekenen, geen aangifte, maar ook geen aftrek van voorbelasting. Laat die afweging maken vóórdat de installatie wordt aangeschaft — achteraf kiezen kost geld.
Heeft de VvE een huismeester, conciërge of schoonmaker in dienst, dan is zij inhoudingsplichtig voor de loonheffingen: loonadministratie, aangifte, en de werkkostenregeling. Werkt iemand op vrijwillige basis, dan biedt de vrijwilligersregeling ruimte voor een onbelaste vergoeding tot maximaal €220 per maand en €2.200 per jaar. Wordt dat bedrag overschreden, dan is de hele vergoeding belast loon — met terugwerkende kracht. Ook een bestuursvergoeding voor de penningmeester valt onder deze toets.
Verduurzaming is voor veel VvE's het grootste financiële project van het decennium: isolatie, glasvervanging, een warmtepomp, zonnepanelen op het gemeenschappelijk dak, laadpunten in de garage. Boekhoudkundig komen daar drie dingen bij elkaar.
Een VvE-administratie draait om scheiding: exploitatie versus reservefonds, en bij een beheerkantoor bovendien elke VvE als eigen administratie. Asperion ondersteunt meerdere administraties naast elkaar, kostenplaatsen en bestemmingsreserves, en meerdere gebruikers met eigen rechten — zodat het bestuur kan meekijken zonder zelf te kunnen boeken. Voor de aanlevering aan de ALV en de kascommissie zijn periodieke rapportages en digitale factuurverwerking standaard beschikbaar. Vraag je boekhouder of hij met Asperion werkt.
Het onderscheid is in de praktijk vaak onduidelijk, en het scheelt aanzienlijk in kosten:
| Vorm | Wat je krijgt | Wanneer passend |
|---|---|---|
| Boekhouder / administratiekantoor | Financiële administratie, bijdragennota's, jaarstukken en begroting | Bestuur regelt zelf onderhoud, ALV en communicatie |
| Financieel VvE-beheer | Bovenstaande plus incasso, betalingsverkeer en beheer van de rekeningen | Bestuur wil geen betalingsverkeer doen |
| Volledig VvE-beheer | Plus technisch beheer, MJOP, offertes, ALV organiseren en notuleren | Grotere VvE of bestuur zonder tijd of kennis |
Ben je zelf VvE-beheerder als ondernemer, dan speelt er nog iets extra's: de gelden van de VvE's die je beheert zijn geen eigen vermogen. Elke VvE hoort een eigen bankrekening op eigen naam te hebben, met de beheerder als gemachtigde — niet als rekeninghouder. Je eigen onderneming heeft daarnaast een normale bedrijfsboekhouding met omzet uit beheervergoedingen. Zoek voor je eigen kantoor dus een boekhouder die deze scheiding kent en niet per ongeluk beheerde middelen als omzet of als balanspost van je eigen BV verwerkt. Zie ook onze pagina over de management BV en holdingstructuur.
VvE-administratie wordt meestal geprijsd per appartementsrecht per maand, of als vast jaarbedrag bij kleine VvE's. Onderstaande bedragen zijn indicatief en exclusief BTW; technisch beheer en het opstellen van een MJOP vallen erbuiten.
| Situatie | Indicatie | Wat er meestal in zit |
|---|---|---|
| Kleine VvE (2–8 appartementen) | €300 – €800 per jaar | Bijdragennota's, jaarstukken, begroting |
| Middelgrote VvE (9–30 appartementen) | €4 – €8 per appartement per maand | Financiële administratie inclusief incasso en betalingsverkeer |
| Grote VvE (30+ appartementen) | €3 – €7 per appartement per maand | Idem, met rapportage per kwartaal aan het bestuur |
| Volledig beheer (technisch + administratief) | €10 – €20 per appartement per maand | Plus MJOP-bewaking, offertetrajecten en ALV-organisatie |
| Boekhouding van een VvE-beheerkantoor zelf | €100 – €300 per maand | Eigen bedrijfsadministratie, BTW-aangifte, jaarrekening |
Vergelijk altijd op basis van de leveringen, niet alleen op prijs: een tarief zonder verkoopverklaringen, zonder kascommissiedossier of zonder gescheiden reservefondsadministratie is geen VvE-administratie. Meer over tarieven lees je in ons artikel over wat een boekhouder kost.
Nee. De wet verplicht de VvE tot een administratie en tot een jaarlijkse rekening en verantwoording aan de ledenvergadering, maar niet tot het inschakelen van een boekhouder. Ook een accountantscontrole is voor een gewone VvE niet verplicht. In de praktijk besteden veel VvE's het uit omdat de penningmeester een vrijwilliger is en de vormvereisten — breukdelen, gescheiden reservefonds, verkoopverklaringen — streng zijn.
Sinds 1 januari 2018 geldt een wettelijk minimum: ofwel 0,5% van de herbouwwaarde van het gebouw per jaar, ofwel de jaarlijkse reservering die volgt uit een meerjarenonderhoudsplan dat niet ouder is dan vijf jaar. Het geld moet op een aparte betaal- of spaarrekening op naam van de VvE staan.
In de regel niet: een VvE die alleen het gemeenschappelijk eigendom voor haar eigen leden beheert, drijft geen onderneming. Dat verandert als er structureel voordelen uit derden komen, bijvoorbeeld verhuur van het dak aan een telecomprovider of van parkeerplaatsen aan niet-leden. Dan kan er belastingplicht ontstaan, met een vrijstelling voor beperkte winst tot €15.000 per jaar of €75.000 over vijf jaar.
Ja. Ook bij twee of drie appartementsrechten bestaat de VvE van rechtswege, moet zij zijn ingeschreven bij de KvK, een reservefonds aanhouden en jaarlijks vergaderen. Een zogeheten slapende VvE is juridisch gewoon een VvE; bij verkoop of schade blijkt het gebrek aan administratie meestal alsnog een probleem.
De koper is samen met de verkoper aansprakelijk voor de bijdragen die opeisbaar zijn geworden in het lopende en het voorafgaande boekjaar (artikel 5:122 lid 3 BW). Daarom vraagt de notaris bij elke overdracht een verklaring van de VvE over de openstaande bijdragen en de stand van het reservefonds.
Nee, dat is onwenselijk en in de praktijk in strijd met de zorgvuldigheid die van een beheerder wordt verwacht. Elke VvE hoort een of meer bankrekeningen op eigen naam te hebben, waarbij de beheerder uitsluitend gemachtigde is. Zo blijven de middelen buiten het vermogen — en buiten een eventueel faillissement — van het beheerkantoor.
Voor alleen de financiële administratie ligt het gangbare tarief tussen ongeveer €3 en €8 per appartementsrecht per maand, afhankelijk van de omvang van de VvE en of incasso en betalingsverkeer zijn inbegrepen. Volledig beheer inclusief technisch beheer en ALV-organisatie ligt duidelijk hoger. Kleine VvE's werken vaak met een vast jaarbedrag.
Beschrijf je VvE of je beheerkantoor en ontvang offertes van boekhouders en administratiekantoren met aantoonbare VvE-ervaring — gratis en vrijblijvend.
Vraag gratis offertes aan →Gratis offertes van administratiekantoren die het reservefonds, de breukdelen en de ALV-stukken kennen — geen verplichtingen.
Start vergelijken →